inleiding
“Godt heeft geen cruydt geschapen sonder teecken.”
Zo dachten vele kruidkundigen uit de zestiende en zeventiende eeuw. Zij geloofden dat iedere plant een eigen verhaal vertelde. De vorm van een blad, de kleur van een bloem of de structuur van de stengel werden gelezen als een bladzijde uit het grote boek der natuur. Dit oude principe staat bekend als de signatuurleer.
Binnen deze traditie werden mens en plant gezien als verschillende uitdrukkingen van dezelfde vormkracht. Een plantdeel, een orgaan of een lichaamskwaliteit kwamen volgens die gedachte niet toevallig met elkaar overeen, maar hadden een gemeenschappelijke frequentie-oorsprong. De vormen van een plant konden daarom iets onthullen over haar verwantschap met bepaalde organen. Ook de humoraalpathologie maakte deel uit van deze leer. Daarin werden planten en mensen beschreven aan de hand van vier temperamenten en de kwaliteiten warm, koud, droog en vochtig, elk in verschillende graden beschreven.
Hoewel de signatuurleer tegenwoordig niet als wetenschappelijk bewijs wordt beschouwd, blijft zij een bijzondere manier om planten te beschouwen. Zij nodigt uit om aandachtiger te kijken naar vormen, kleuren, geuren, groeiplaatsen en groeiwijzen. Wie zo leert kijken, leert het landschap lezen. Welke planten passen bij een vochtige slootkant, en welke zijn te vinden in de berm berm of een schaduwrijk bos?
Als kind was ik het liefst buiten te vinden: in de weiden, bomen en langs slootkanten. Dat kinderlijk plezier is nooit verdwenen. In 2007 rondde ik een kruidenvakopleiding af en ben ik mij blijven verdiepen in de rijke geschiedenis en toepassingen van kruiden. Mijn bedoeling van deze pagina is om je te inspireren de buitenlucht in te gaan. Misschien ontdek je dat de natuur je meer te vertellen heeft dan je op het eerste gezicht zou vermoeden.
Ga je mee naar buiten?
De kruiden op deze pagina zijn planten waar we dagelijks aan voorbijlopen, vaak zonder stil te staan bij hun bijzondere ‘plant-aardigheden‘. Sommige zijn zelfs zo alledaags geworden dat we ze zijn gaan bestempelen als ‘onkruid’.
Toen ik vroeger als kruid-enthousiasteling begon, trok ik ‘bewapend’ met plantengids en aantekenboekje de natuur in. Al snel ontdekte ik dat het herkennen van kruiden niet alleen vraagt om kennis van de planten zelf, maar ook van de landschappen waarin ze groeien. Het wordt zo veel makkelijker wanneer je een landschap gaat ‘lezen’. Omdat elke plant zijn eigen habitat heeft, leer je op een gegeven moment welk kruid je waar zou kunnen verwachten.
Naast de signatuur vermeld ik bij ieder kruid ook de natuurlijke groeiplaats en de bloeitijd. De bloei is immers de gemakkelijkste manier om een plant met zekerheid te herkennen, dus laat dat je eerste uitgangspunt zijn.
Naarmate je meer ervaring opdoet, zal je de planten vóór de bloei leren onderscheiden. Je zult merken dat je in het tweede jaar al met veel meer kunde in de natuur rondstapt.
Pluk-etiquette
Tot slot wil ik meegeven om altijd te oogsten met respect voor de natuur en alleen als je van plan bent het materiaal te verwerken. Het is gebruikelijk om minstens een derde van een plant te laten staan, zodat zij zich kan herstellen. Zelf oogst ik helemaal niet wanneer ik slechts enkele of zeldzame exemplaren aantref; dan laat ik ze met rust.
Van alle beschreven kruiden zijn de typische plant-aardigheden te vinden in kruidenboeken of natuurgidsen, dus schaf er eentje aan zou ik zeggen. Het doel van deze pagina is je te inspireren om te genieten van het buitenzijn en om (beter) te leren waarnemen.
VERWacht Winter 2026
E-boek: Taal der Cruyden
Dit e-boek gaat over de geschiedenis van de kruidkunde aan de hand van veertig inheemse Nederlandse planten die nog altijd in de vrije natuur voorkomen.
Het laat zien hoe de kennis over geneeskrachtige planten zich door de eeuwen heen ontwikkelde. Daarbij komen invloedrijke herboristen als Hildegard von Bingen, Paracelsus, Rembert Dodoens en Nicholas Culpeper aan bod, evenals de humoren- en de signatuurleer, die eeuwenlang de basis vormden voor het gebruik van planten. Aan de hand van bewaard gebleven geschriften schetst het e-boek een chronologisch beeld van de ontwikkeling van de Europese kruidkunde.
Inheemse ‘heelkruiden’
Hieronder volgt een overzicht van de inheemse heelkruiden, -struiken en -bomen die worden beschreven in het e-boek Taal der Cruyden. Dit overzicht bevat niet alle in Nederland vindbare plantensoorten. Een aantal planten is niet opgenomen, omdat deze op de Rode Lijst van bedreigde planten staan.
Berk
De witte stam en de sierlijk afhangende takken maken de berk gemakkelijk herkenbaar in het landschap. Waar moderne uitleg vaak bij de witte schors begint, keken oude kruidkundigen vooral naar het rijk stromende berkensap.
Dodoens en Culpeper beschrijven dit sap en de bladeren als vochtafdrijvend en zetten de boom daarom in bij aandoeningen waarbij de uitscheiding van urine ondersteund moest worden.
Bijvoet
De hoge, rechtopgaande, rodige stengels en de bladeren met hun donkergroene bovenzijde en opvallend zilverachtige onderzijde maken bijvoet gemakkelijk herkenbaar.
Oude kruidkundigen zagen in haar krachtige groei een kruid met een verwarmende aard. Dioscorides en Culpeper beschrijven de aromatische geur en bittere smaak als kenmerken van een kruid dat de spijsvertering verwarmt en werd ingezet ter ondersteuning van de baarmoeder en de menstruatie.
Boerenwormkruid
De dichte schermen met goudgele bloemhoofdjes en de stevige, rechtopstaande stengels maken boerenwormkruid al van verre herkenbaar. De bloemen houden na het drogen opvallend lang hun vorm. Oude kruidkundigen richtten hun aandacht op de krachtige eigenschappen die de plant door ervaring liet kennen.
Dodoens, Gerard en later Culpeper wezen op de scherpe aromatische geur en de bittere smaak, die volgens de galenische kruidenkunde pasten bij een warm en droog kruid. Het werd van oudsher ingezet tegen ingewandswormen en ter ondersteuning van de maag.
Braam
Wie een braamstruweel van dichtbij bekijkt, ziet de lange, stekelige takken, de gezaagde bladeren en later de glanzend zwarte vruchten verschijnen. Oude kruidkundigen zochten de verklaring voor de geneeskracht vooral in de bladeren en jonge scheuten, die Dioscorides en Dodoens prezen om hun samentrekkende werking.
De wrange smaak van vooral de jonge bladeren en onrijpe vruchten gold voor Galenus als een herkenbaar teken van die adstringerende eigenschap en verklaarde waarom zij werden gebruikt om mond, keel en darmen te versterken.
Brandnetel, grote
De rechtopstaande stengels, grof gezaagde bladeren en fijne brandharen maken de grote brandnetel direct herkenbaar. Vroeger zag men in deze scherpe, prikkelende aard een aanwijzing voor een verwarmend en drogend kruid. Zij pasten het toe bij klachten die zij verbonden met koude en vocht, zoals slijmrijke aandoeningen, verstoppingen en stijve gewrichten.
Culpeper benadrukte daarbij vooral de scherpe smaak en de brandende werking, eigenschappen die de aard van het kruid voor hem duidelijk maakten.
Brunel, gewone
De lage plant heeft vierkante stengels en compacte paarsblauwe bloemhoofdjes en komt voor in graslanden en bermen. Herboristen prezen brunel als wondkruid en beschreven hoe de wrange, samentrekkende eigenschappen pasten bij het stelpen van bloedingen en het verzorgen van wonden en keelontstekingen.
Wie een blad proefde, ontdekte de licht bittere en adstringerende smaak die de oude kruidkundigen beschouwden als een kenmerk van een kruid dat hitte kon temperen en weefsels hielp verstevigen.
Daslook
In het vroege voorjaar bedekt daslook de bosbodem met brede, frisgroene bladeren en schermen van kleine, witte stervormige bloemen. Vroeger keek men vooral naar de nauwe verwantschap met knoflook en schreven de wilde look grotendeels dezelfde eigenschappen toe.
Wrijf een blad tussen je vingers en de krachtige knoflookgeur maakt direct duidelijk waarom Dodoens en Gerard de plant rekenden tot de scherp smakende, verwarmende kruiden. De plant werd gebruikt om de maag te verwarmen, de spijsvertering te bevorderen en taai slijm los te maken.
Dovenetel, wit
Tussen het groen vallen de grote, witte lipbloemen van de dovenetel direct op, terwijl de bladeren sterk aan een brandnetel doen denken zonder te prikken. Oude kruidkundigen zagen in die witte bloemen geen bijzondere aanwijzing voor de werking, maar waardeerden de plant om haar milde, wrange aard die zij met een samentrekkende en drogende werking verbonden.
De smaak en eigenschappen van het kruid hielpen Dodoens en Gerard begrijpen waarom de witte dovenetel werd toegepast bij overmatige afscheidingen en voor de verzorging van wonden.
Duizendblad
De fijne, duizenden malen verdeelde bladeren en de platte schermen met kleine witte bloemen maken duizendblad gemakkelijk herkenbaar langs wegen en graslanden. Oude kruidkundigen lazen de werking niet alleen uit het uiterlijk van de plant, maar leerden haar vooral kennen door ervaring met het gebruik bij wonden en bloedingen.
De aromatische geur en bittere smaak van het blad werden door Dodoens, Gerard en Culpeper gezien als eigenschappen van een warm en droog kruid met een samentrekkende werking.
Engelwortel
De grote, holle stengel, brede meervoudig samengestelde bladeren en ronde schermen met groenwitte bloemen maken engelwortel tot een indrukwekkende verschijning. Vooral de volle, bolvormige bloeiwijze en de sterke geur van de plant zijn kenmerkend.
Men baseerden de werking op de sterk aromatische wortel met haar scherpe smaak. Dodoens, Gerard en Culpeper waardeerden deze eigenschappen als kenmerk van een warm en droog kruid dat de maag verwarmde en koude, winderige klachten hielp verdrijven.
Grote klis
De grote hartvormige bladeren en de ronde bloemhoofdjes met haakvormige omwindselblaadjes maken grote klis een opvallende verschijning. Dodoens, Gerard en Culpeper waardeerden vooral de wortel om haar milde, verkoelende en reinigende aard.
Ze kenden de enigszins zoete en bittere wortel eigenschappen toe die pasten bij toepassingen voor huidklachten, zweren, een verstoorde uitscheiding en klachten waarbij ze een teveel aan warmte of schadelijke lichaamssappen vermoedden.
Heermoes
De groene, holle en geribde stengels met fijne kransen van zijtakjes geven heermoes haar kenmerkende, bijna borstelig vorm. Vroeger herkende men in de ruwe structuur en wrange smaak een samentrekkende aard, die zij verbonden met het stelpen van bloedingen en het verzorgen van wonden.
Kruidkundige Dodoens beschreef het kruid daarnaast bij bloed in de urine, omdat de wrange kracht volgens zijn leer los weefsel kon samen trekken en ongewenste uitvloeiing kon beperken.
Herderstasje
De dunne stengels met kleine witte bloemen en de opvallende hartvormige zaaddoosjes maken herderstasje gemakkelijk herkenbaar. Oude kruidkundigen zagen vooral in de wrange smaak van het kruid een aanwijzing voor zijn samentrekkende aard, die zij verbonden met het stelpen van bloedingen en het versterken van los weefsel.
Ze beschreven herderstasje daarom als een kruid dat gebruikt werd bij bloedverlies en andere klachten waarbij een samentrekkende werking gewenst was.
Hoefblad, groot
De grote, ronde bladeren en de vroege bloeistengels met trosjes roodpaarse bloemen maken dit tot een opvallend kruid langs vochtige plaatsen. Vroeger richtte men zich op de sterk ruikende, bittere wortel en waardeerden deze als een verwarmend en drogend kruid.
Ze pasten het toe bij klachten van de borst en ademhaling waarbij men koude en slijm als oorzaak zag. Culpeper beschreef de wortel daarnaast bij uitwendig gebruik, omdat haar scherpe en bittere aard volgens zijn leer een openende en verzachtende werking had.
Hoefblad, klein
Al vroeg in het voorjaar verschijnen de goudgele bloemhoofdjes van klein hoefblad, terwijl de grote, witviltige bladeren pas later uitgroeien. Oude kruidkundigen vertrouwden voor haar geneeskracht vooral op wat zij in de praktijk zagen: Dodoens, Gerard en Culpeper gebruikten haar bij hardnekkige hoest en borstklachten die zij in verband brachten met koude en taaie slijmvorming.
De licht bittere smaak bevestigde voor hen dat het een matig verwarmend en drogend kruid was, passend bij deze toepassingen.
Hondsdraf
Met zijn kruipende stengels, ronde gekartelde bladeren en kleine blauwviolette bloemen vormt Hondsdraf al vroeg in het voorjaar dichte tapijten op vochtige plekken.
De sterke aromatische geur en kruidige, licht bittere smaak werden o.a. door Dioscorides, Dodoens beschouwd als kenmerken van een verwarmend en drogend kruid dat vooral werd gebruikt bij borstkwalen, hardnekkig slijm en uitwendige wonden.
Hondsroos
De hondroos valt meteen op door haar boogvormige, stekelige takken, zachtroze bloemen en felrode bottels die lang aan de struik blijven hangen. Dioscorides, Dodoens en Gerard zochten haar geneeskracht vooral in de eigenschappen van de bloemen zelf.
Hun wrange smaak en aangename geur bevestigden dat de roos als koud en droog werd beschouwd en daarom werd gebruikt om hitte te temperen, bijvoorbeeld bij ontstekingen, bloedingen en koorts.
Kamille
De bloem van kamille draagt een goudgele, bolle én holle kern die wordt omringd door een krans van witte bloemblaadjes.
Dodoens en Gerard beschreven haar als een warm en droog kruid dat werd gebruikt bij koude en vochtige aandoeningen, zoals buikkrampen, een trage spijsvertering en stijve gewrichten. De krachtige aromatische geur en de licht, bittere smaak bevestigden voor hen de verwarmende en oplossende aard van de plant.
Kamperfoelie
Kamperfoelie klimt niet met hechtwortels of ranken, maar slingert haar stengels spiraalsgewijs om bomen en struiken in heggen en bosranden.
De sterk geurende bloemen en haar matig warme, droge aard sluiten aan bij het traditionele gebruik als kruid voor wondzuivering en huidherstel. Dodoens en Gerard dichtten haar reinigende werking toe bij toepassingen bij huidkwalen en zweren.
Klaver, rode
De ronde, roodpaarse bloemhoofden en de drietallige bladeren maken rode klaver goed vindbaar in graslanden en bermen. De zachte smaak en het ontbreken van scherpe geur of sterke bitterheid waren aanwijzingen voor het milde karakter van de plant.
Oude kruidkundigen baseerden hun bevindingen op hetgeen zij in de praktijk waarnamen. Dit kruid werd uitwendig ingezet om hete zwellingen en ontstekingen te verzachten.
Kleefkruid
De lange, slappe stengels van kleefkruid blijven met hun fijne haakjes moeiteloos hangen aan kleding, dieren en andere planten, terwijl ook de kleine vruchten met dezelfde stekeltjes bezet zijn.
Hoewel dit de meest opvallende eigenschap van de plant is, zagen Dioscorides, Dodoens en Gerard daarin geen medische signatuur; zij beschreven de toepassingen vooral op grond van ervaring bij zwellingen, klierachtige verhardingen en wonden.
Koninginnekruid
Koninginnekruid valt op door de hoge stengels, de brede schermen met zachtroze bloemhoofdjes en de diep ingesneden bladeren die aan hennep doen denken.
Dodoens, Gerard en Culpeper zochten haar werking niet in deze opvallende vorm, maar in de uitgesproken bittere smaak, die binnen de humorenleer kenmerkend was voor een warm en droog kruid dat de lever, milt en spijsvertering ondersteunde.
Kweek
Kweekgras vormt onder de aarde een uitgebreid netwerk van lange, taaie, bleekgele wortelstokken dat zich steeds verder vertakt.
Dioscorides, Dodoens besteedden juist aan deze wortels de meeste aandacht; zij waardeerden vooral de werking die zij bij aandoeningen van nieren en blaas hadden leren kennen. Ook de licht zoete smaak van de wortel paste voor hen bij het zachte karakter van een kruid dat de urine bevorderde zonder scherp of prikkelend te zijn.
Linde
Onder de brede kroon van de linde hangen in de zomer kleine, bleekgele bloemschermen met een kenmerkend lang schutblad, terwijl de hartvormige bladeren de boom gemakkelijk herkenbaar maken.
Oude kruidkundigen gebruikten vooral de bloemen bij verhitte aandoeningen en om het lichaam te ondersteunen bij het uitdrijven van overtollige afvalstoffen. De aangename geur van de bloesem en de zachte smaak werden daarbij gezien als eigenschappen die pasten bij een mild kruid.
Madelief
Madelief groeit als een lage rozet tussen het gras en draagt op elke slanke steel één bloem met stralend witte bloemblaadjes rond een geel hart, die zich opent in het zonlicht en weer sluit bij schemering of regen.
Oude kruidkundigen beschreven haar beproefde vermogen om verse wonden en kneuzingen te verzorgen, zoals onder meer Dodoens en Gerard vermelden. Ook de licht wrange smaak van het blad werd daarbij meegewogen, omdat die milde samentrekkende eigenschap goed aansloot bij haar traditionele toepassing op beschadigd weefsel.
Meidoorn
De meidoorn valt direct op door zijn dichte wirwar van doornige takken, zijn helderwitte bloesem en de kleine rode vruchten die later verschijnen. Vroeger werd de werking gebaseerd op toepassingen vooral van de vruchten. Dioscorides en Dodoens beschouwden deze vanwege hun wrange smaak als sterk samentrekkend.
Wie de plant aandachtig bestudeert, zal ontdekken dat niet alleen haar uiterlijk, maar juist ook wat men kon proeven en ervaren richting gaf aan haar plaats in de klassieke Europese kruidenkunde.
Moerasspirea
Moerasspirea valt op door haar hoge stengels met luchtige roomwitte bloempluimen die boven vochtige graslanden lijken te zweven. Oude kruidkundigen beschreven deze opvallende verschijning nauwkeurig.
Zij baseerden hun toepassingen op de samentrekkende eigenschappen en gebruikten haar daarom onder meer bij diarree en andere vochtige aandoeningen. Ook de zoete geur van de bloemen en de licht wrange smaak van vooral de wortel werden door Dodoens en Gerard als belangrijke kenmerken genoemd voor de aard en het gebruik van de plant.
Nagelkruid
De bescheiden gele bloemen van het nagelkruid vallen weinig op, maar na de bloei blijven de haakvormige vruchten gemakkelijk aan vacht en kleding hangen.
Oude kruidkundigen beschreven deze kenmerken vooral om de plant te herkennen; voor haar geneeskracht keken zij vooral naar de wortel, die volgens Dodoens en Gerard sterk naar kruidnagel geurt en daardoor als een kruid met een verwarmende, drogende en matig samentrekkende werking werd gezien. Nagelkruid werd toegepast ter ondersteuning van de maag, bij diarree en voor mond- en keelspoelingen.
Paardebloem
De paardebloem herken je aan haar diep getande bladrozet, heldergele bloemhoofdjes en het witte melksap dat vrijkomt zodra een blad of stengel wordt gebroken.
Dodoens en Gerard rekenden de bittere smaak en het melkachtige sap tot de kenmerken waaruit bleek dat de plant geschikt was om verstoppingen van lever en gal te openen en overtollige hitte te verminderen. Wie de plant in het veld ontmoet, ontdekt dat niet alleen haar vorm, maar juist ook haar bitterheid en melksap haar plaats in de oude Europese kruidenkunde bepaalden.
Paardekastanje
De paardenkastanje herken je aan haar grote handvormige bladeren, hoge witte bloempluimen en stekelige vruchten waarin glanzende bruine kastanjes verborgen zitten. Deze opvallende kenmerken maakten de boom al vroeg gemakkelijk herkenbaar voor botanici als Gerard, die hem als een nieuwe soort beschreef.
Pas vanaf de negentiende eeuw kregen de zaden een vaste plaats in de kruidengeneeskunde bij onder meer spataderen en aambeien.
Smeerwortel
Wie smeerwortel langs een sloot of vochtige berm ziet groeien, herkent haar aan de grote ruwe bladeren, de stevige stengels en de hangende klokvormige bloemen in paarse, roze of roomwitte tinten. Vroeger richtte men de aandacht vooral op de dikke, vlezige wortel, waarvan kruidkundigen schreven dat zij werd gebruikt om wonden, pezen en gebroken beenderen te helpen samenbrengen.
Wie de wortel doorsneed of kookte, ontdekte de kleverige, slijmerige massa die voor deze auteurs een belangrijke aanwijzing vormde voor haar traditionele gebruik.
Sint Janskruid
Wie Sint-Janskruid van dichtbij bekijkt, ziet heldergele bloemen en bladeren die tegen het licht vol lijken te zitten met kleine doorzichtige puntjes. Oude kruidkundigen besteedden vooral aandacht aan het rode sap dat vrijkomt wanneer de bloemknoppen worden gekneusd.
Men maakte hiervan een rode wondolie die veel werd gebruikt bij snijwonden, kneuzingen en brandwonden. Ook de harsachtige geur gold als kenmerk van een warm en droog kruid, passend bij toepassingen tegen koude en vochtige aandoeningen.
Stinkende gouwe
De helder gele bloemen vallen meteen op, maar wie een stengel of blad afbreekt, ziet vooral het dikke geel-oranje melksap dat de plant zo kenmerkend maakt.
Mattioli en Culpeper zagen juist in dat opvallende sap een aanwijzing voor toepassingen bij geelzucht, leverkwalen en hardnekkige huidafwijkingen. Pas wie het scherpe, bittere en prikkelende sap ervoer, begreep waarom klassieke kruidkundigen haar rekenden tot de krachtige warme en drogende kruiden.
Valeriaan
De hoge stengels met hun schermen van lichtroze tot bijna witte bloemen maken valeriaan gemakkelijk herkenbaar in vochtige graslanden en langs slootkanten. Dioscorides en Culpeper richtten hun aandacht vooral op de sterk aromatische wortel, die zij rekenden tot de verwarmende kruiden en toepasten bij krampen, benauwdheid en andere aandoeningen die zij als koud en vochtig beschouwden.
Wie de wortel proefde, ontdekte de bittere smaak die haar traditionele werking erg duidelijk verklaarde.
Viooltje, maarts
Tussen het lage groene blad verschijnen in het vroege voorjaar de diep violetblauwe, sterk geurende bloemen van het maarts viooltje. Oude kruidkundigen zochten de betekenis van deze plant in haar verkoelende aard en haar gebruik bij koorts, ontstekingen en droge hoest.
Wie de bloemen rook of proefde, ontdekte de zachte geur en de milde, licht slijmerige smaak die volgens de klassieke humorenleer goed pasten bij een verkoelend en verzachtend kruid.
Vlier
De vlier valt op door haar brede schermen met roomwitte bloemen die later plaatsmaken voor zware trossen glanzend zwartpaarse bessen. Men zocht de betekenis van deze struik echter vooral in de verschillende eigenschappen van bloemen, bladeren en schors, die ieder een eigen plaats kregen binnen de geneeskunde.
De bloemen bezitten een zachte, zoete geur en werden door Dodoens verwerkt tot waters, siropen en aftreksels. Hun toepassing als zweetdrijvend middel berustte vooral op ervaring en de plaats die de bloemen binnen de humorenleer innamen.
Watermunt
Langs slootkanten valt watermunt op door haar vierkante stengels en dichte bolletjes met lila bloemen, maar oude kruidkundigen zagen daarin geen aanwijzing voor haar werking.
Dioscorides en Dodoens richtten hun aandacht vooral op de bladeren: zodra die werden gekneusd, kwam een krachtige aromatische geur vrij die paste bij een warm en droog kruid voor een koude maag, slechte vertering en overtollig slijm.
Weegbree, smalle
De smalle, taaie bladeren met hun opvallende evenwijdige nerven en de lange bloemaren maken smalle weegbree gemakkelijk herkenbaar langs paden en in graslanden. Dodoens zocht de werking in het verkoelende sap en de bladeren die zich goed lieten gebruiken als bedekking van verse wonden en bloedingen.
Wie een blad proefde, ontdekte de wrange, samentrekkende smaak die volgens de klassieke humorenleer paste bij een kruid dat bloed kon stelpen, wonden hielp sluiten en overtollig vocht indroogde.
Wilg
De wilg is gemakkelijk te herkennen aan haar smalle bladeren, buigzame takken en de katjes die al vroeg in het voorjaar verschijnen. Dioscorides en Gerard richtten hun aandacht vooral op de sterk wrange bast en bladeren, die zij gebruikten bij bloedingen, ontstekingen en andere aandoeningen waarbij een verkoelend en samentrekkend kruid gewenst was.
Wie een stukje bast proefde, ontdekte de adstringerende smaak, het kruid hielp vocht indrogen, weefsels verstevigen en hitte temperen.
Wilgenroosje
Het kleinbloemig wilgenroosje herken je aan de slanke stengel, de smalle bladeren en de kleine zachtroze bloemen die langs de bovenkant van de plant verschijnen. Oude klassieke kruidkundigen beschreven deze soort niet.
Latere Europese kruidentradities waardeerden wilgenroosjes vooral om hun milde, samentrekkende eigenschappen. Wie het kruid kneusde en proefde, ontdekte geen sterke geur maar wel de zachte, wrange aard die bij latere toepassingen als verkoelend en vochtindrogend kruid werd betrokken.
Blijf op de hoogte
In elk seizoen organiseer ik een kruidenwandeling of een kleinschalige bijeenkomst waarin we kennismaken met kruiden en de verhalen die ermee verbonden zijn. Een proeverij van ongeveer twee tot drie uur waarin kijken, ruiken, luisteren en ervaren centraal staan.
Houd de agenda op mijn website in de gaten of schrijf je in voor de seizoensnieuwsbrief zodat je op tijd op de hoogte bent van nieuwe activiteiten. De deelname blijft bewust kleinschalig, dus de groep zit snel vol